Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) 131 fonu tasfiye etme kararıyla patlak veren fon soygunu, Türkiye’nin finansal piyasalarında derin bir güven krizine yol açtı. Sürecin yönetiminde yaşanan dağınıklık ve denetleyici kurumların sorumluluk üstlenmemesi, kamuoyundaki tepkileri artırıyor.

Denetim mekanizmalarında ciddi açıklar

Meclis Komisyonu’na bilgi veren düzenleyici kurum bürokratları, herhangi bir öz eleştiride bulunmayarak görevlerini eksiksiz yerine getirdiklerini savundu. Ancak ortaya çıkan detaylar, sistemin işleyişindeki ihmalleri gözler önüne seriyor. Özellikle Tera’nın para fonunun izinsiz faaliyet göstermesine ve Takasbank’ın fonlar arası likit aktarımına göz yumulması, denetim zafiyetinin somut göstergeleri olarak değerlendiriliyor.

Mağduriyet boyutu genişliyor

Hükümetin meseleyi 456 bin mağdurla sınırlı tutma eğilimi, geniş kitlelerin tepkisini çekiyor. Uzmanlar, borsada buharlaşan 128 milyar dolar ve MSCI verileri ışığında krizin etkisinin 7 milyon kişiye ulaştığını vurguluyor. Güvenin yeniden tesisi için SPK ve Borsa İstanbul yönetimlerinde köklü bir değişikliğe gidilmesi gerektiği ifade ediliyor.

Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) 131 fonu tasfiye etme kararı almasıyla gün yüzüne çıkan fon soygunu, ekonomi yönetiminde ciddi bir inandırıcılık krizini beraberinde getirdi. Sürecin başlangıcında New York’ta bulunan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, konuya dair kararlılık mesajları verse de denetleyici kurumların yönetiminde değişikliğe gidilmemesi tepkilere yol açtı.

Denetim eksikliği ve bürokratik ihmaller

TBMM’de muhalefet milletvekillerinin sorularını yanıtlayan bürokratlar, yaşanan süreçte herhangi bir öz eleştiride bulunmadı. Kurum yetkililerinin açıklamaları, Tera’nın izinsiz faaliyetleri ve Takasbank’ın fonlar arası likit para aktarımına yönelik denetim boşluklarını gözler önüne serdi. SPK’nın 28 Ağustos tarihinde getirdiği hisse yoğunlaşma yasağına rağmen, fonların değeri tartışmalı varlıkları teminat göstererek likidite sağlamasına müdahale edilmediği ortaya çıktı.

Mağduriyet boyutu ve piyasa güveni

Yaşanan fon krizinin toplam mağdur sayısının sadece doğrudan yatırımcılarla sınırlı olmadığı, bireysel emeklilik ve borsa yatırımcılarıyla birlikte 7 milyon kişiyi etkilediği belirtiliyor. Borsadaki kayıpların 128 milyar dolara ulaştığı süreçte, sistemdeki güven kaybı derinleşmeye devam ediyor. Uzmanlar, mevcut SPK ve Borsa İstanbul yönetimleri değişmedikçe, kamuoyundaki inandırıcılık sorununun çözülemeyeceği görüşünde birleşiyor.

Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde fonların tasfiyesini düzenleyen yasa teklifi görüşmeleri sırasında, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Borsa İstanbul ve Takasbank gibi düzenleyici kurumların yöneticileri, fon piyasalarında yaşanan usulsüzlüklere ilişkin açıklamalarda bulundu. Görüşmelerde, kurumların yaşanan süreçteki sorumluluklarına dair net bir kabul gelmemesi dikkat çekti.

Tera Portföy ve Takasbank Süreci

Takasbank Genel Müdürü Yunus Arıncı, Tera Portföy’e ait TLY fonunun halka açılma sürecinde yaşanan bir usulsüzlüğü komisyona aktardı. Arıncı, fonun TEFAS’a açılması için Tera Portföy’ün SPK kararına atıfta bulunduğunu, ancak o tarihte ortada resmi bir SPK onayı bulunmadığını itiraf etti. Takasbank’ın SPK kararını teyit etmek yerine şirketin KAP bildirimini esas alması sonucu fon işleme açıldı. İlgili izahname değişikliği ise ancak fon işlemleri durdurulduktan sonra, 6 Ağustos 2025 tarihinde onaylandı.

Sorumluluk Tartışmaları ve Bürokratik Yanıtlar

SPK İkinci Başkanı Ahmet Aksu, yaşanan olumsuzluklardan dolayı üzgün olduklarını belirterek denetim sorumluluğuna ilişkin nihai kararın Devlet Denetleme Kurulu incelemesiyle netleşeceğini ifade etti. Aksu, fon rehberinin yayınlanmasındaki 10 aylık gecikmenin piyasadaki riskleri artırdığı eleştirileriyle karşılaştı. Borsa İstanbul Genel Müdürü Korkmaz Enes Ergun ise gerekli bildirimlerin zamanında yapıldığını savunarak kurumunun üzerine düşeni yerine getirdiğini öne sürdü.

MASAK Başkanı Hasan Kaymak, sistemin tüm mali işlemleri önceden denetleme üzerine kurulu olmadığını, şüpheli işlem bildirimi gelmediği sürece bankacılık kayıtlarına müdahale imkanlarının kısıtlı olduğunu belirtti. Komisyon Başkanı Mehmet Muş, bürokratların sorulara verdiği yanıtların yetersiz olduğunu belirterek daha detaylı bir hazırlık yapılması gerektiği uyarısında bulundu. İYİ Parti Milletvekili Erhan Usta ise tüm kurumların işini mükemmel yaptığını iddia etmesine rağmen büyük bir vurgun yaşanmasına tepki gösterdi.