ATV ekranlarında yayınlanan Kim Milyoner Olmak İster yarışmasının son bölümünde, Türk Dil Kurumu (TDK) Atasözleri Sözlüğü kaynaklı bir soru izleyicilerin dikkatini çekti. Yarışmacıya yöneltilen soruda; mart, nisan, ekim ve kasım ayları arasından hangisinin adının TDK sözlüğünde kayıtlı herhangi bir atasözünde yer almadığı soruldu.

Atasözlerinde ay isimlerinin kullanımı

Türkçedeki pek çok atasözü, hava koşulları ve tarımsal faaliyetlerle ilişkili olarak ay isimlerine atıfta bulunuyor. Mart ayı, "Mart kapıdan baktırır, kazma kürek yaktırır" örneğinde olduğu gibi soğukların devamlılığıyla anılırken, nisan ayı ise "Mart yağar, nisan övünür; nisan yağar, insan övünür" sözüyle tarımsal üretimdeki önemini koruyor.

Ekim ayı neden öne çıkıyor?

Yarışmada doğru cevap olarak ekim seçeneği öne çıktı. Türkçede ekim kelimesi hem yılın onuncu ayı hem de tohum ekme faaliyeti anlamını taşıyor. TDK sözlüğünde ay adı olarak ekim kelimesinin doğrudan yer aldığı bir atasözü bulunmadığı belirtilirken, kasım ayı ise "Kasım yüz elli, yaz belli" gibi geleneksel takvime dayalı sözlerde kendisine yer buluyor. Yarışmanın resmi cevap anahtarı, söz konusu ay adlarının TDK kayıtlarındaki yerini bir kez daha gündeme getirdi.

Kim Milyoner Olmak İster yarışmasının son bölümünde, katılımcıya yöneltilen 1 milyon liralık soru satranç dünyasından geldi. Yarışmacıdan, Uluslararası Satranç Federasyonu (FIDE) tarafından verilen büyükusta unvanına sahip vatandaşı bulunmayan ülkeyi seçmesi istendi.

Japonya’da büyükusta bulunmuyor

Yarışmadaki seçenekler arasında yer alan Türkiye, Zambiya ve Hindistan’ın büyükusta unvanına sahip oyuncuları bulunurken, doğru cevap Japonya olarak açıklandı. FIDE, Haziran 2026’da yayımladığı raporlarda Japonya’da henüz bu unvana sahip bir satranç oyuncusu olmadığını teyit etti. Ülkedeki satranç faaliyetlerini geliştirmek amacıyla 13-14 Haziran 2026 tarihlerinde Tokyo ve Kyoto’da düzenlenen etkinliklere Darmen Sadvakasov ve Victor Bologan gibi büyükustalar katılarak eğitim çalışmaları yürüttü.

Diğer ülkelerin satranç başarıları

Zambiya, 2009 yılında bu unvanı alan Amon Simutowe ile Sahra Altı Afrika’nın ilk büyükustasına ev sahipliği yapıyor. Türkiye’nin ilk büyükustası ise 1993 yılında unvanı alan Suat Atalık olarak kayıtlara geçti. Hindistan ise 1988’de Viswanathan Anand ile başlayan süreçte, 2024 yılında dünya şampiyonu olan Gukesh Dommaraju gibi çok sayıda büyükustaya sahip bulunuyor.

FIDE tarafından 1950 yılından bu yana verilen büyükusta unvanı, oyuncuların uluslararası turnuvalarda üç norm elde etmesi ve 2500 Elo reytingine ulaşması şartıyla kazanılıyor. Ömür boyu geçerli olan bu unvan, satranç dünyasındaki en yüksek başarı seviyesini temsil ediyor.

Kim Milyoner Olmak İster adlı televizyon programında sorulan bir soru, ABD Kongre Binası’nda bulunan tarihsel bir detayı gündeme getirdi. Yarışmada, başkent Washington DC’deki Kongre Binası’nda portresi veya kabartması yer alan Osmanlı padişahının kim olduğu soruldu. Sorunun doğru yanıtı, Osmanlı Devleti’nin 10. hükümdarı olan Kanuni Sultan Süleyman olarak açıklandı.

Hukuk Tarihine Yön Veren İsimler Arasında

Kanuni Sultan Süleyman’ın tasviri, ABD Temsilciler Meclisi Genel Kurul Salonu’nda bulunan 23 tarihî kanun koyucuyu temsil eden mermer kabartmalar arasında yer alıyor. 1950 yılında heykeltıraş Joseph Kiselewski tarafından hazırlanan 71 santimetre çapındaki eser, padişahın profilden görünümünü yansıtıyor. Söz konusu kabartmalar, 1949-1950 yıllarındaki yenileme çalışmaları sırasında salona yerleştirildi.

Neden ABD Kongresinde Yer Alıyor?

Padişahın Kongre Binası’ndaki varlığı, sivil ve askerî hukuk alanında gerçekleştirdiği kapsamlı düzenlemelerle ilişkilendiriliyor. ABD Temsilciler Meclisi’ndeki bu özel koleksiyon, hukuk sistemlerinin gelişimine katkı sağlayan tarihi figürleri onurlandırmak amacıyla oluşturuldu. Bu salonda Kanuni Sultan Süleyman’ın yanı sıra Hammurabi, Solon, Justinianus, Napolyon Bonapart, Thomas Jefferson ve George Mason gibi isimlerin de kabartmaları bulunuyor.