Kars’ın Kağızman ilçesine bağlı Camuşlu köyü çevresindeki kayalıklarda, tarih öncesi dönemlere ait 100’ün üzerinde kaya resmi gün yüzüne çıkarıldı. Kafkaslar üzerinden Anadolu’ya geçiş güzergahında yer alan bölge, erken dönem kültürlerin izlerini taşıması bakımından kritik bir öneme sahip.

Tarihin izleri kayalara kazınmış

Bölgede uzun yıllardır yürütülen bilimsel saha araştırmaları, 1999-2012 yılları arasında Prof. Dr. Alpaslan Ceylan, 2012-2022 yılları arasında ise Prof. Dr. Akın Bingöl başkanlığında gerçekleştirildi. Yapılan incelemelerde dağ keçisi ve geyik gibi çeşitli hayvan figürlerinin işlendiği çok sayıda kaya resim alanı tespit edildi.

Yaşam biçimini yansıtan semboller

Kafkas Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mustafa Karageçi, bu eserlerin yazının icadından önceki dönemlerde konar göçer grupların inançlarını ve doğayla kurdukları ilişkiyi yansıttığını belirtti. İnsanların kendi tarihlerini ve varlıklarını kayalara nakşettiğini ifade eden Karageçi, bölgedeki kaya resimlerinin Paleolitik Çağ ve sonraki süreçlerle ilişkilendirildiğini vurguladı. Eserlerin üretiminde çakmak taşı kullanılarak uygulanan çizim ve kazıma tekniğinin ön plana çıktığı kaydedildi.